Ngày xưa có vị tỳ kheo
Cất am sườn núi cheo leo non ngàn
Lánh xa bụi bặm trần gian
Một lòng thiền định, đạo vàng chuyên tu
Nơi đây thanh tịnh bốn mùa
Trăng soi suối ngọc, gió lùa cửa không.
Dưới chân núi có con sông
Có đò đưa khách bềnh bồng sang ngang.
Mỗi lần có dịp hạ san
Để đi hóa độ xóm làng đó đây
Thời sư phải đáp đò này
Con đò độc nhất ngày ngày lại qua,
Lái đò là một lão bà
Tay chèo còn khỏe, tuy già vẫn vui.
*
Một hôm hành khách tới nơi
Ngạc nhiên nào thấy tăm hơi bà già
Thay vào là một dáng hoa
Một cô thiếu nữ mặn mà xinh tươi
Duyên nét mặt, đẹp nụ cười
Hỏi ra mới biết là người phương xa
Tới đây xin với lão bà
Trước là ở trọ, sau là tiếp tay
Giúp bà đưa khách sông này
Bà nhìn người đẹp nhận ngay chẳng từ.
*
Thế rồi trên bến sông xưa
Khách sang đò bỗng sớm trưa rộn ràng
Thăm sư, lễ Phật, viếng am
Ngắm phong cảnh đẹp thênh thang hữu tình
Ngắm thêm cô lái đò xinh
Dáng người yểu điệu, thân hình thướt tha
Khiến cá lặn, khiến chim sa,
Êm đềm tiếng ngọc, mặn mà lời hoa,
Mái chèo theo cánh tay ngà
Lướt trên mặt nước loang ra sóng vàng,
Sóng đưa hành khách sang ngang
Một vùng sông nước mơ màng thăng hoa.
*
Sáng nay sư phải đi xa
Khi sư xuống núi cũng qua đò này,
Tiền đò hành khách nơi đây
Sang sông chỉ phải trao tay một đồng,
Riêng sư khi trả tiền công
Cô đòi sư những hai đồng! Lạ thay!
Ngạc nhiên sư hỏi cô ngay:
“Sao tôi phải trả tiền này gấp đôi?”
Mỉm cười cô khẽ trả lời:
“Sang sông khách đáp đò tôi hàng ngày
Kẻ qua, người lại chốn đây
Nào đâu lạ lẫm như thầy hôm nay,
Thầy vừa đáp chuyến đò này
Lại luôn nhìn ngắm tôi ngay từ đầu
Nên thầy phải trả trước sau
Gấp đôi người khác cũng đâu lạ gì!”
Sợ lôi thôi, cãi làm chi
Sư đành vội trả phứt đi hai đồng.
Chiều về am, phải qua sông
Sư nào dám ngó bóng hồng xinh tươi
Xuống đò ngồi khuất xa rồi
Gầm đầu, cúi mặt xuống nơi lòng đò.
Đò trôi qua bến êm ru
Kỳ này chắc mẩm thầy tu hết phiền.
Nào ngờ khi khách trả tiền
Nhận xong cô lái đò liền cám ơn,
Riêng sư cô khẽ nói thầm:
“Xin thầy trả gấp bốn lần người ta!”
*
Ngạc nhiên sư hỏi cho ra:
“Tại sao buổi sáng tôi qua đò rồi
Cô đòi tôi trả gấp đôi
Nói rằng tôi lỗi vì ngồi ngắm cô,
Chiều nay suốt lúc qua đò
Tôi đâu liếc mắt nhìn cô chút nào
Lòng đò tôi cứ trông vào
Cô đòi gấp bốn! Tại sao lạ đời?”
Nghiêm trang cô lái trả lời:
“Sáng nay thầy chỉ nhìn nơi phía ngoài
Nhìn bằng cặp mắt thường thôi,
Chiều nay thầy lại nhìn tôi toàn phần
Không bằng mắt, mà bằng Tâm
Tâm nhìn khắp cả châu thân trong ngoài
Cớ sao thầy lại kêu nài
Lời tôi nói vậy có sai đâu nào!”
*
Sóng vàng chợt vỗ dạt dào
Sư nghe vừa dứt bỗng đâu bật cười
Hình như đã ngộ thêm rồi
Ngước trông sóng nước êm trôi dập dình
Quay nhìn cô lái đò xinh
Cô đà biến mất bóng hình còn đâu!
Kể từ ngày đó về sau
Chỉ còn bà lão bạc đầu mà thôi
Mái chèo bà lão ngược xuôi,
Con đò lờ lững đưa người sang sông.
*
Tâm Minh Ngô Tằng Giao
(thi hóa phỏng theo bản văn xuôi trong
Truyện Cổ Phật Giáo)
Photo: Quang Nguyen Vinh / Pexels
BÀI MỚI
- Mời đọc Nguyệt San Chánh Pháp số 170, tháng 1, 2026Sống đời đạm bạc, không tài sản, không lập chùa; nơi nào cần, Sư đến, hết duyên, Sư đi. Thư phòng nhỏ chỉ có bàn làm việc, máy vi tính, giấy bút và kinh sách. Mấy mươi năm lưu vong chỉ chăm lo việc hoằng pháp qua văn hóa, giáo dục: giảng dạy, trước tác và dịch thuật. Ngày đêm cặm cụi bên án kinh giá sách, nhưng không vì vậy mà khô khan xa cách: tiếp xử đồng đạo niềm nở, hân hoan; lân mẫn hậu học với chân tình pháp lữ. Nghiêm cẩn dịch thuật lời vàng Thánh điển, lòng rỗng rang thanh tịnh, thoảng khi cũng phiêu hốt tuôn trào nguồn thi hứng. Bởi thế, thơ của Sư bát ngát hương thiền và tình tự quê hương.
- Trăng Mờ Miền Quê/ Thích Nhuận HùngÀ thì ra đó là giấc mộng mà thôi, nếu nói rõ thì cuộc đời lắm nổi gian truân, bao phen thăng trầm nổi trôi. Hồi ức năm tháng đã qua, có mấy ai nhớ lại bài hát này không nhỉ? Riêng tôi còn nhớ trong những năm tháng điêu linh khói lửa tại quê nhà trước năm 1975. Bài hát đã được phổ biến, nhiều người cũng đã từng nghe.
- Chánh Báo Và Y Báo Là Gì?/ Sư Ông Trúc LâmChánh báo là quả báo gốc hay là quả báo chủ yếu của nghiệp nhân đã tạo, còn y báo là quả báo nương nơi chánh báo mà có như nhà cửa cảnh vật xung quanh… chánh báo và y báo là chỉ cho con người và cảnh vật thuộc về con người. Vậy chánh báo và y báo cái nào là gốc cái nào là ngọn?
- Tại Sao Tam Bảo Là Châu Báu?/ Sư Giác NguyênNgày xưa đến giờ, nhiều người cứ mở miệng ra là nói Tam Bảo, là Phật Pháp Tăng, nói như két vậy, mà không hiểu tại sao Tam Bảo được xem là châu báu?
- Bệnh Cũng Tu, Còn Dũng Mãnh Hơn/ Minh VânVậy nên, dù khỏe hay bệnh, dù ngồi thiền hay nằm liệt giường, ta vẫn có thể Tu, thậm chí còn tu dũng mãnh hơn lúc bình thường. Nếu bệnh nặng đến mức không ngồi dậy nổi, hãy cứ nằm yên đó. Đừng nghĩ đến chuyện nhà cửa, đừng lo chuyện con cháu, cũng đừng tiếc nuối quá khứ hay sợ hãi tương lai. Hãy dồn hết tâm ý vào câu niệm Phật. Niệm chí thiết, niệm chí tử, niệm như thể đây là hơi thở cuối cùng.
Discover more from Tinh Tấn Magazine
Subscribe to get the latest posts sent to your email.