*Đọc 5 phút*

Bài THÍCH NHUẬN HÙNG

Ngẫm trong hồi tưởng mênh mông, chìm trong ảo tưởng, lạc mơ phiêu bồng, ngỡ rằng sương khói bao quanh. Ai dè khói súng tràn lan chiến trường, năm mươi năm chinh chiến trôi qua, bây giờ khơi lại đạn bom ngất trời, từ Âu sang Á tơi bời khói mây. Chết lên, chết xuống, chết toang hết rồi. Còn chi chết nữa ai ơi! Chưa xong đâu nhé! Chết thì chết thêm. À, cộng thêm bão tố tưng bừng khắp nơi, lụt lội như thể cuồn cuồn đại dương xen vào. Bao phen giông tố tưng bừng, lũ kia lũ nọ ăn hại, ăn tàn làm cho tan thương, đê điền tan tác lòng người chưa nguôi, lại thêm biên giới, biên cương đường ranh Việt – Cam căng thừng, thẳng dây quá chừng. Ca-nông, đại bác lên nòng, con dân bé cổ gồng mình lao theo. Chiến sự không thể ngồi yên, biến thành chiến đại rồi sẽ bùng to, ai người lãnh đủ đạn rơi, bom kia rơi vãi, ai người né cho, làm sao qua khỏi khúc này! Bình an xa quá… thương người Nước Nam. Việt Nam lắm nạn, nhiều phen. Bây giờ còn phải chết oan! Nghiệp gì nặng quá? Xin giọt nước cam lồ mát tươi, khiến cho dân Việt an lành nơi nơi. Thương chúng dân Nam!

À thì ra đó là giấc mộng mà thôi, nếu nói rõ thì cuộc đời lắm nổi gian truân, bao phen thăng  trầm nổi trôi. Hồi ức năm tháng đã qua, có mấy ai nhớ lại bài hát này không nhỉ? Riêng tôi còn nhớ trong những năm tháng điêu linh khói lửa tại quê nhà trước năm 1975. Bài hát đã được phổ biến, nhiều người cũng đã từng nghe.

“…Nhớ gì từ ngày anh xa mái trường
Nhớ gì từ ngày anh vui lên đường.
Lối gầy về nhà anh hoa phượng thắm
Màu xanh áo người thương
Nắng chiều đẹp quê hương
Hay nhạc buồn đêm sương?
Tôi lại gặp anh
Trời đêm nay sáng quá
Ánh trăng như hé cười sau ngàn lá.
Tôi lại gặp anh
Đường khuya vui bước nhỏ
Kể nhau nghe chuyện cũ bao ngày qua.
Lối gầy về nhà anh hoa vẫn nở
Kỷ niệm từ ngày xưa chưa xóa mờ
Ánh đèn vàng ngoại ô vẫn còn đó.
Bạn anh vẫn còn đây
Sống cuộc đời hôm nay
Với bọn mình đêm nay.
Anh sống đời trai giữa núi đồi
Tôi viết bài ca xây đời mới.
Bờ tre quê hương tay súng anh gìn giữ
Tôi hát vang giữa đời để người vui.
Thôi mình chia tay cầu mong anh chiến thắng
Ánh trăng khuya sắp tàn trên hè phố.
Thôi mình chia tay rồi mai đây có về
Quà cho tôi anh nhớ chép bài thơ.”
(trích đoạn nhạc Trăng Tàn Trên Hè Phố, tác giả Phạm Thế Mỹ)

Nửa thế kỷ đã qua, còn lưu lại những gì trong quá khứ, dù thương đau hay oán ghét, thù hận hoặc giả huy hoàng, trên đỉnh vinh quang nơi chốn phồn hoa phố thị. Cuối cùng, cũng xin được khép lại. Còn bây giờ thì sao? Các bạn trẻ ạ! Hãy mạnh dạn bước tới và bước tới dù phía trước có bao nhiêu rào cản, bao nhiêu chông gai, gian nan nhưng lòng không sờn. Hãy cố lên và cố lên, các bạn trẻ ơi!

Trong giáo lý Phật Đà có câu kinh:

“Quá khứ không truy tìm
Tương lai không ước vọng,
Quá khứ đã đoạn tận,
Tương lai lại chưa đến,
Chỉ có pháp hiện tại,
Tuệ quán chính ở đây.
Không động, không rung chuyển,
Biết vậy nên tu tập
Hôm nay nhiệt tâm làm
Ai biết chết ngày mai?
Không ai điều đình được
Với đại quân thần chết,
Trú như vậy nhiệt tâm
Ðêm ngày không mệt mỏi,
Xứng gọi nhứt dạ hiền,
Bậc an tịnh, trầm lặng.”
(Kinh Đại Ca-Chiên-Diên Nhất Dạ Hiền Giả)

Đứng trên bình diện khách quan, chúng ta có thể tìm hiểu thêm về cuộc sống hiện tại. Tại khắp nơi trên thế giới này, không riêng gì quê hương Việt Nam. Chúng ta đã trải qua quá nhiều biến cố từ thời chinh chiến điêu linh ập đến, không biết bao nhiêu thập niên qua. Cho đến ngày nay những trận thiên tai, động đất, dịch bệnh, bão tố, giông, lũ lụt khắp nơi, mãi cho đến ngày nay khổ vẫn là khổ. Chưa có một ngày nào ngơi nghỉ được. Đó là nghiệp lực của mỗi quốc gia phải gánh chịu, từ cộng nghiệp cho đến biệt nghiệp của mỗi con người. Chúng ta cũng không thể tránh khỏi.

Nói như thế không phải là bi quan, nhưng nhìn ra thế giới bên ngoài cũng có rất nhiều cảnh màn trời chiếu đất. Nghiệp lực của mỗi quốc gia là như thế.

Chúng ta thử nhìn về Âu Châu xem sao? Hai nước đang đánh nhau tơi tả toàn là vũ khí tối tân của thời đại 5.0 rồi. Đã bao năm rồi mà vẫn chưa kết thúc, vậy cuộc chiến ấy sẽ đi về đâu? Kết quả là gì? Có phải lòng tham vô đáy của những nhà lãnh đạo không ạ! Ai là kẻ thiệt thòi, ai là kẻ mất mạng, mất tài sản, mất cả tương lai cho con cháu về sau. Đất nước tan hoang, tài nguyên cạn kiệt, toàn bom với đầu đạn, nhà cửa tiêu điều, ruộng vườn tan tác. Xã hội hiện đại ngày nay, văn minh tiến bộ về khoa học, quân sự cũng thế, súng đạn chế tạo cũng không kém. Về mặt nhân sự chết chóc nhiều vì mảnh đạn nguyên tử, hạt nhân, xác sẽ không toàn thây. Quý vị thử nghĩ sống như vậy có sướng không? Trên bom, dưới đạn, mạng người còn thua cả cỏ cây.

Nếu có ai đó, bình tâm tưởng tượng lại, đời sống như thế, có an ổn không? Vô thường sẽ luôn luôn ở bên cạnh quý vị. Nếu là trận chiến bao quanh thì mình sẽ phải sống làm sao?

Còn lại những quốc gia bình an như Mỹ Quốc thì sao? Hiện tại những người dân sống tại Mỹ không hợp lệ giấy tờ, không đầy đủ tiêu chuẩn, trốn chui, trốn lũi thì tương lai sẽ ra sao? Luật lệ xứ sở Hoa Kỳ càng lúc càng nghiêm ngặt, đời sống người dân dù lương thiện nhưng không chính danh chính thức, họ sống rất phập phồng lo sợ. Sự bất an ấy cũng thật là khổ, đi tới đâu không hợp lệ giấy tờ thật là khổ ngay tại chỗ. Thiên đàng tự do cũng thật gắt gao. Vì sao thế? Quý vị, ngẫm lại sẽ hiểu ngay.

Thật ra, có rất nhiều chuyện thật oái ăm, nghịch nhĩ xảy ra hằng ngày nhưng không thể kể chi tiết được hết. Bóng “trăng mờ miền quê” là thế, vì khổ giấy có giới hạn không thể chia sẻ nhiều cùng quý độc giả được hẹn vào dịp khác.

Trong khi tôi đang mãi mê, không hiểu vì sao tâm hồn lãng đãng, phiêu bồng nơi mô, thần giao cách cảm chi chi, rứa rứa, mô mô, chừ chừ, lại đón nhận được bài thơ Đêm Vắng của thi sĩ, trẻ tuổi lỗi lạc tài hoa xuất chúng, ưa chuộng thơ văn. Tâm hồn dạt dào thi phú đã gởi đến tặng dòng thơ thật lai láng, để cùng chia sẻ quý vị xin mượn dòng thơ ngắn khép lại bài này:

Đêm Vắng
Đêm về vắng vẻ phủ mờ sương
Lữ khách trông xa ngắm nguyệt đường
Mây bạc lững lờ soi bóng nước
Trăng huyền lặng lẽ dọi triều dương
Thanh bình một cõi sầu đau lắng
Vững chãi muôn nơi hạnh phúc trường
Khép lại rong tìm về bến cũ
Xông trầm tĩnh tọa thưởng thiền hương.
(Thượng Tọa Trụ Trì Thích Chúc Hiền, bút hiệu Trúc Nguyên viết tại Tu Viện An Lạc, thành phố Ventura, California lúc 1:30 sáng 21/12/2025)

Lại một lần nữa, kính chúc quý vị thiện trí thức cao minh cùng quý độc giả hưởng trọn những ngày cuối năm năm Ất Tỵ 2025. Tròn đầy an lành và mỹ mãn trong năm cũ, hẹn năm tới 2026 sẽ có nhiều bài viết mới thật xúc tích cùng là những món ăn tinh thần để gởi đến quý độc giả ưa chuộng văn chương thi phú mang đậm nét văn hóa thuần Việt. Mong lắm thay!

Santa Ana, California ngày 21/12/2025⧫